Meer
Publicatiedatum: 25-09-2019

Inhoud

Programma onderdelen

Programma 6 | Sociaal domein

Programma 6 | Sociaal domein

Introductie op het programma en relevante trends en ontwikkelingen

Opsterland staat evenals andere gemeenten voor de opdracht om ervoor te zorgen dat ze de zorg ook in de toekomst kan blijven betalen. De afgelopen jaren zijn in Opsterland al de nodige stappen gezet en zijn er gebiedsteams gevormd op het gebied van Wmo en jeugd. In de komende jaren moeten we de transformatie verder doorvoeren. Bij de transformatie van het Sociaal Domein ligt het accent op preventie, het voorkomen en verminderen van zwaardere zorg, het versterken van zelfredzaamheid en eigen kracht van de inwoners en ruimte voor eigen initiatieven van inwoners.

De vrij toegankelijke voorzieningen en activiteiten in de dorpen en buurten, het voorliggend veld, gaan daarmee een steeds grotere rol spelen en kunnen worden gezien als belangrijke instrumenten voor preventie waarmee grotere en duurdere zorgconsumptie mogelijk kan worden voorkomen.

Landelijk gezien heeft tussen de 60% en 70% van de inwoners, die zich melden bij wijk- of gebiedsteams, financiële problemen. Werk kan helpen om het inkomen te verhogen, maar ook om meer structuur te ervaren, en kan bijdragen aan verbetering van de gezondheid. Om de transformatie verder vorm te geven moeten vervolgstappen gezet worden om de integrale dienstverlening aan inwoners op het gebied van werk, inkomen, (jeugd)zorg en ondersteuning verder te verbeteren, zodat de inwoners (nog) beter worden ondersteund.

De veranderopdracht voor het Sociaal Domein is als volgt:

  • De gemeente wil investeren in preventie en vroegsignalering.
  • De gemeente stimuleert en faciliteert zelfredzaamheid en samenredzaamheid. Dat betekent investeren in de wisselwerking tussen formele en informele zorg.
  • Indien er ondersteuning en hulp nodig is, wordt dat als volgt ingezet: licht en algemeen waar mogelijk, complex en gespecialiseerd waar nodig.
  • Ondersteuning zo veel mogelijk dichtbij, op maat en passend bij de behoefte van de burger.
  • Vraag- en resultaatgericht werken, niet claim- en aanbodgericht.
  • Uitgaan van mogelijkheden van de inwoner, niet van de onmogelijkheden.
  • Kostenbewust ondersteuning bieden, zorgvuldige kosten-batenafwegingen maken.

De gemeente moet het transformatieproces initiëren en transformeert daarom zelf ook mee: integraler, andere vormen van financiering onderzoeken, meer ruimte voor initiatieven van onderop en samenwerkingen met andere organisaties.

Kaderstellende documenten

Thema Uitvoering sociale wetgeving

Thema Uitvoering sociale wetgeving

Iedereen doet mee

Doelstellingen

We willen het aantal personen dat onder bewind staat laten afnemen met 20%

Wij willen dat in 2022 30% van de nieuwkomers met een bijstandsuitkering is uitgestroomd naar werk en 60% participeert

Wij willen dat meer kinderen meedoen door het bereik van het Kindpakket te vergroten naar 80%

Wij willen leven in armoede tegengaan door de verzekeringspositie van mensen met een laag inkomen te verbeteren

Verbonden partijen

In het kader van de herstructurering Sociale Werkvoorziening, is er voor gekozen de GR SW Fryslan te gaan wijzigen in een bedrijfsvoeringsregeling. Dit betekent dat de gemeenten een directe relatie krijgen met de uitvoeringsorganisatie Caparis NV en daar niet een gemeenschappelijke regeling tussen zit. Hiermee kunnen wij als één van de eigenaren directer sturing geven.

Thema Maatschappelijke ondersteuning

Thema Maatschappelijke ondersteuning

Inwoners zijn zo veel en zo lang mogelijk zelfstandig.

Doelstellingen

Verbonden partijen

Op het gebied van publieke gezondheidszorg werken we samen in de gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Fryslân, waar de GGD Fryslân deel van uitmaakt.

Bij de inkoop en de daarmee samenhangende beleidsvoorbereiding van Jeugdhulp en delen van de Wmo werken we samen in de Centrumregeling samenwerking sociaal domein Friese gemeenten. Formeel is dit geen verbonden partij.

Thema Jeugdhulp

Thema Jeugdhulp

Elk kind kan zich optimaal ontwikkelen.

Doelstellingen

Verbonden partijen

Op het gebied van publieke gezondheidszorg werken we samen in de gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Fryslân, waar de GGD Fryslân deel van uitmaakt.

Bij de inkoop en de daarmee samenhangende beleidsvoorbereiding van Jeugdhulp en delen van de Wmo werken we samen in de Centrumregeling samenwerking sociaal domein Friese gemeenten. Formeel is dit geen verbonden partij.

Thema Dorpenbeleid en dorpshuizen

Thema Dorpenbeleid en dorpshuizen

Elk dorp beschikt over een openbare accommodatie voor sociale en culturele activiteiten. Zo’n accommodatie speelt een belangrijke rol bij de sociale condities die het dorp vitaal en leefbaar houden. Zeker nu de overheid zich verder terugtrekt is het belangrijk dat mensen in een dorp elkaar weten te vinden om problemen op te lossen en doelen te bereiken (collectieve zelfredzaamheid).

De kracht van de dorpshuisbesturen is hun grote zelforganiserend vermogen. De inwoners en hun ideeën staan centraal. Dit past bij de ontwikkelingen in de samenleving. De gemeente heeft vooral een ondersteunende en faciliterende rol en zorgt voor de juiste randvoorwaarden waardoor de dorpshuisbesturen in staat zijn een duurzame exploitatie te realiseren.

Doelstellingen

Beleidsindicatoren

 

Banen

(het aantal banen, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-75 jaar.)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

494,7

612,6

663,0

Bron: LISA

 

Gegevensperiode: 2018

Netto arbeidsparticipatie

(Percentage van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de beroepsbevolking)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

67,8%

67,0%

67,8%

Bron: CBS - Arbeidsdeelname

 

Gegevensperiode: 2018

Werkloze jongeren

(het percentage werkeloze jongeren (16-22 jaar).)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

1,62%

2,08%

1,52%

Bron: Verwey Jonker Instituut - Kinderen in Tel

 

Gegevensperiode: 2015

Personen met een bijstandsuitkering

(het aantal personen met een bijstandsuitkering, per 10.000 inwoners die 18 jaar en ouder zijn.)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

297

431

390

Bron: CBS - Participatiewet

 

Gegevensperiode: tweede halfjaar 2018

 

Lopende reïntegratievoorzieningen

(het aantal reïntegratievoorzieningen, per 10.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar.)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

246

266

305

Bron: CBS - Participatiewet

 

Gegevensperiode: 2018

Cliënten met een maatwerkarrangement WMO

(Aantal per 10.000 inwoners in de betreffende bevolkingsgroep. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. )

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

520

670

600

Bron: CBS - Monitor Sociaal Domein WMO

 

Gegevensperiode:  tweede halfjaar 2018

Jongeren met een delict voor de rechter

(het percentage jongeren (12-21 jaar) dat met een delict voor de rechter is verschenen.)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

0,76%

1,28%

1,45%

Bron: Verwey Jonker Instituut - Kinderen in Tel

 

Gegevensperiode: 2015

Kinderen in uitkeringsgezin

(het percentage kinderen tot 18 jaar dat in een gezin leeft dat van een bijstandsuitkering moet rondkomen.)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

5,03%

6,17%

6,58%

Bron: Verwey Jonker Instituut - Kinderen in Tel

 

Gegevensperiode: 2015

Jongeren met jeugdhulp

(het percentage jongeren tot 18 jaar met jeugdhulp ten opzicht van alle jongeren tot 18 jaar.)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

9,5%

9,8%

10,4%

Bron: CBS – Beleidsinformatie Jeugd

 

Gegevensperiode:  tweede halfjaar 2018

Jongeren met jeugdreclassering

(het percentage jongeren (12-22 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar).)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

0,2%

0,3%

0,3%

Bron: CBS – Beleidsinformatie Jeugd

 

Gegevensperiode:  tweede halfjaar 2018

Jongeren met jeugdbescherming

(het percentage jongeren tot 18 jaar met een jeugdbeschermingsmaatregel ten opzichte van alle jongeren tot 18 jaar.)

Opsterland:

Fryslân:

Nederland:

Realisatie:

1,7%

1,4%

1,1%

Bron: CBS – Beleidsinformatie Jeugd

 

Gegevensperiode:  tweede halfjaar 2018

De indicatoren ten aanzien van voortijdig schoolverlaten en absoluut en relatief verzuim zijn te vinden in het programma Onderwijs.

Wat mag het kosten

Bedragen x €1.000
Exploitatie Begroting 2019 (inc. wijzigingen) Ontwerpbegroting 2020 MJB 2021 MJB 2022 MJB 2023
Lasten 37.741 35.998 35.326 34.710 34.588
Baten 9.327 9.360 9.459 9.459 9.459
Saldo van baten en lasten -28.414 -26.637 -25.866 -25.251 -25.130
Onttrekkingen 0 0 0 0 0
Stortingen 0 0 0 0 0
Mutaties reserves 0 0 0 0 0

Resultaat programma

Programma 6 Begroting 2019 Begroting 2020 Verschil
Saldo vóór reservemutaties -28.414 -26.637
Reservemutaties 35 -30
Resultaat na reservemutaties -28.379 -26.667 1.711

Toelichting op de financiën

Het saldo van dit programma is in 2020 € 1.711.000 voordeliger dan in 2019.

In 2020 is voor € 2.202.000 aan bezuinigingsmaatregelen getroffen. In 2019 is incidenteel € 50.000 bezuinigd. Per saldo dus een voordeel van € 2.152.000 in 2020 ten opzichte van 2019. Voor een specificatie en toelichting op de bezuinigingsmaatregelen wordt verwezen naar de bijlage Overzicht bezuinigen per programma. 

Hiertegenover staat dat als gevolg van de gewijzigde verdeling van de overheadkosten over alle programma's er op dit programma een nadeel van € 298.000 is ten opzichte van 2019 (zie ook de toelichting bij programma 0).

Ook is in 2020 de gemeentelijke bijdrage aan SW Fryslân met € 72.000 verhoogd. Dit om aan te sluiten bij de vastgestelde begroting 2020 van SW Fryslân.